Bevrijding

Het belang van de internationale rol van Vlissingen in de Tweede Wereldoorlog

“Winston Churchill voorkomt ramp in Vlissingen”

Het belang van de internationale rol van Vlissingen in de Tweede Wereldoorlog, nationaal nauwelijks onderkend, evenmin als wat zijn bewoners ervoor hebben moeten doorstaan. Vlissingen toont zijn internationale belang uit benamingen als: Flushing, Flessingue en mogelijk gaan er nog meer namen over de wereld om deze havenstad aan de zuidzijde van Walcheren aan te duiden. Walcheren is gelegen aan de monding van de Westerschelde en er is geen plek in Nederland waar zoveel vestingwerken uit de verschillende perioden van de geschiedenis zijn terug te vinden. Er is vaak gevochten en veel vernield. De haven van Vlissingen vormde echter nooit het doel van een militaire operatie. Haar strategisch belang is die van sleutel tot de vaarweg naar Antwerpen, de rode draad in de internationale geschiedenis van Vlissingen. Want dat speelt al eeuwen lang als wereldhaven een belangrijke rol speelt in de internationale geschiedenis. Lees verder

IMG_0057-vintage

De Slag om de Schelde

“Wanneer je aan een willekeurige Nederlander vraagt of hij de Slag om de Schelde uit de Tweede Wereldoorlog kent, antwoordt hij meestal ontkennend. De mislukte Slag bij Arnhem (Operatie Market Garden) kent bijna iedereen. Maar de geslaagde – en voor het winnen van de oorlog in West-Europa onmisbare – Slag om de Schelde, kent bijna niemand. Terwijl het in WO II de heftigste veldslag op ons grondgebied was. “

Lees verder in deze download van het volledige artikel van de hand van Carla Rus: Volledig artikel

Inmiddels is het artikel ook verschenen in het Maandblad Terugblik van de Documentatiegroep ’40 ’45. Zie: Http://www.documentatiegroep40-45.nl

Rapportages en verslagen over de bevrijding van Vlissingen en Walcheren

In de vele boeken en studies die over de Slag om de Schelde zijn verschenen word verwezen naar meerdere documenten. Onderstaand een aantal verslagen uit de eerste hand, van de commandant te velde:

 

Doorbladeren van deze verslagen gaat via scrollen naar beneden.

IMG_0131-vintage
Schermafbeelding 2018-11-13 om 16.59.05

De Avondster van 3 november 1944

Terwijl op Walcheren al maanden geen krant of nieuwsbode kon verschijnen, ontdekten we onlangs dat dit in Bergen op Zoom tijdens de Slag om de Schelde kennelijk wel mogelijk was. Dit nieuwsmedium meldt waar in de wereld overal gevochten werd, om te beginnen met Vlissingen. Klik hier of op de afbeelding voor het artikel.

Een bijzonder verhaal uit de memoires van dokter Jens

Behalve militaire verslagen over de bevrijding streeft de redactie van deze site er naar vooral ook verhalen te plaatsen van burgers en andere betrokkenen. Onderstaand een korte impressie van de indertijd bekende dokter Jens ingeleid door voormalig huisarts en verzamelaar en publicist Ad van Dijk.

Inleiding

Dokter Jens was gedurende de oorlogsjaren van 1939 tot 1945 assistent bij zijn oom, de bekende chirurg Staverman. Hij kende Vlissingen goed, had er in zijn jeugd zelfs een tijd gewoond, en had er later vaak vacanties doorgebracht. Dat leidde er toe dat hij in 1939 Staverman graag kwam helpen. Jens werd toen tevens commandant van de Rode Kruis Colonne. Hij heeft daarna “zijn” Vlissingers geen moment meer in de steek gelaten, zowel in de meidagen van 1940 als bij de vele bombardementen. Tijdens de hevige straatgevechten in november 1944 waagde hij zich meermalen in de vuurlinie om gewonde soldaten te helpen en raakte daarbij, gelukkig slechts licht, gewond. Jens woonde eerst in het ziekenhuis Bethesda, maar toen dat in october 1944 onder water kwam te staan trok hij, met zijn jonge bruid Ditje, in bij de nonnen in het Sint Josephziekenhuis. Na de oorlog is hij naar het Gooi gegaan en heeft na het beëindigen van zijn chirurgische praktijk de memoires geschreven over die emotionele periode in Vlissingen. Deze zijn nooit gepubliceerd, maar ik heb toestemming er discreet gebruik van te maken.

A.H. van Dijk

Lees hier het complete verhaal

VL-Canadezen-NweDijk-vintage

De bevrijding van Walcheren, een scriptie van L.J. Broeksma

De verliezen, geleden bij het vrijmaken van de Schelde monding aan het einde van de Tweede Wereldoorlog, zijn zwaar geweest: 703 officieren en 12170 militairen van andere rang verloren het leven of werden gewond. Alleen al het Canadese leger verloor 355 officieren en 6012 anderen. De doden liggen begraven op de Canadese begraafplaats bij Bergen op Zoom.

De Commandotroepen verloren tussen 1 en 8 november 103 doden en 325 gewonden, terwijl 68 commando’s werden vermist. Van het ondersteuningseskader van de Royal Navy, ruim 1000 man sterk, verloren er bij Westkapelle 172 het leven of werden vermist en werden er 286 gewond.

In totaal werden 41043 Duitsers gevangen genomen, waarvan ruim 8000 op Walcheren. Het aantal Duitse doden en gewonden op Walcheren werd geschat op ruim 700. Deze laatste gegevens zijn ontleend aan het boek “Worsteling om Walcheren”.

4 november 1944 begon de marine de Schelde mijnenvrij te maken en 28 november arriveerde het eerste bevoorradingsconvooi in Antwerpen. De bevoorrading van het geallieerde leger kon op volle kracht beginnen. Het Duitse Ardennenoffensief en de aanvallen op de haven van Antwerpen met honderden V-1 raketten konden hierin geen verandering meer brengen.

In verschillende Engelse vakbladen valt te lezen dat de landing op Walcheren en de daarop volgende gevechten door de geallieerden als zwaarder werden ervaren dan de landing en de daarop volgende gevechten in Normandië.

Reeds in november 1944 werd op Walcheren de “Dienst Droogmaking Walcheren” opgericht en ging men aan het werk om de gaten in de dijken te dichten.

En zo worstelde men voor de zoveelste keer op Walcheren en kwam weer boven:

LUCTOR ET EMERGO.

De volledige scriptie kunt u hier lezen.

In gesprek met iemand die de bevrijders van Walcheren al jaren steunt in hun herdenking: Léon DeWitte

De stichting Oorlogsjaren in Vlissingen zet een jarenlange traditie voort van herdenken en eren. Dat gebeurt op veel plaatsen in Nederland en bij onze buurlanden. Elk op zijn eigen wijze. Op Walcheren en de rest van Zeeland is de man van het eerste uur, Leon Dewitte, het gezicht van de bevrijdingsherdenkingen. Ineke Herbers sprak met hem en tekende het onderstaande op.

Léon Dewitte, geboren in Terneuzen in 1942, is de zoon van een Vlaamse vader en een Zeeuws-Vlaamse moeder (uit Zaamslag). De een katholiek, de ander protestant, en daardoor zeer tolerant tegenover godsdiensten in het algemeen, maar fundamentalisten niet serieus nemend. Zijn jeugd werd doorspekt met verhalen over de beide wereldoorlogen, wat tot belangstelling voor geschiedenis leidde, met een anti-Duits accent. Vooral door de verhalen van de Vlaamse opa over Wereldoorlog I: de Grote Oorlog, waarin Duitsers, toen nog uit het keizerrijk, zich in België bijzonder gehaat wisten te maken door massale moord en plundering, door veroorzaken van angst, honger en gebrek. Die opa was een van de vele Belgische vluchtelingen in WO I. De Nederlandse opa had in Vlissingen gewoond. Dat was uit diens verhalen bekend toen vader Dewitte ernaar werd overgeplaatst eind jaren 40. Léon volgde lager onderwijs in Vlissingen, middelbaar in Goes en het vak geschiedenis bleek hem zo goed te liggen, ook in de cijfers, dat hij geschiedenis ging studeren: eerst de middelbare akte, daarna doctoraal in Nijmegen. Hij studeerde af in hedendaagse geschiedenis en werd leraar in Middelburg, aan het Stedelijk Gymnasium, de Rijks-HBS en de Rijkskweekschool.

Klik hier voor het volledige interview

Bevrijding van Walcheren

Het zoute water stroomde de keukens en woonkamers in, vrat bakstenen en pleisterwerk aan en doodde alles op het eens zo vruchtbare land.

The Walcheren landing

De eerste beelden van de landing. Goed te zien is de Molenstraat en het standbeeld van De Ruyter.

Allies Flood Dutch Island Bombing

De geallieerden bombardeerden op 4 plekken de Walcheren dijken. Op 3 oktober bij Westkapelle, op 7 oktober bij Vlissingen en Ritthem en op 11 oktober tussen Veere en Vrouwenpolder.